Chinees tellen tot 10, tot 100 en verder
Chinees tellen tot 10 leer je in een kwartier, en daarmee kun je meteen tot 99 tellen: 十一 is "tien één" (11), 二十 is "twee tien" (20). De Chinese cijfers zijn misschien wel de logischste ter wereld. In deze gids: tellen, grote getallen, tellen met één hand, geluksgetallen en ongeluksgetallen, en hoe je prijzen, telefoonnummers en data zegt.
Door Zoey (Ziqiao Zang), docent Chinees sinds 2011
De Chinese cijfers van 0 tot 10
| ▶ | Cijfer | Pinyin | Waarde | Ezelsbruggetje |
|---|---|---|---|---|
| 零 | líng | 0 | In data ook als 〇 geschreven | |
| 一 | yī | 1 | Eén streep | |
| 二 | èr | 2 | Twee strepen | |
| 三 | sān | 3 | Drie strepen | |
| 四 | sì | 4 | Klinkt als 死 "dood": ongeluk | |
| 五 | wǔ | 5 | ||
| 六 | liù | 6 | Geluk: "soepel" (流 liú) | |
| 七 | qī | 7 | ||
| 八 | bā | 8 | Veel geluk: klinkt als 发 "voorspoed" | |
| 九 | jiǔ | 9 | Geluk: klinkt als 久 "langdurig" | |
| 十 | shí | 10 | Een kruis |
Let op de tonen: sì (4, dalend) en shí (10, stijgend) worden vaak verward. Oefen 四是四，十是十sì shì sì, shí shì shí, het begin van een bekende tongbreker. Chinees tellen voor beginners begint hier: zeg de rij elke dag hardop, vooruit en achteruit.
二 of 两?
Allebei betekenen ze twee. Gebruik 二 (èr) bij tellen en in getallen (二, 十二, 二十). Gebruik 两 (liǎng) vóór een maatwoord: 两个人liǎng ge rén (twee mensen), 两杯咖啡liǎng bēi kāfēi (twee kopjes koffie).
Chinees tellen tot 100
Van 11 tot 99 combineer je gewoon wat je al kent:
| Patroon | Voorbeeld | Letterlijk |
|---|---|---|
| 十 + eenheid | 十一 shíyī = 11 | tien één |
| eenheid + 十 | 二十 èrshí = 20 | twee tien |
| eenheid + 十 + eenheid | 三十五 sānshíwǔ = 35 | drie tien vijf |
| 一百 | 一百 yìbǎi = 100 | één honderd |
Chinese cijfers 1 tot 20
| ▶ | Getal | Pinyin | Waarde | |
|---|---|---|---|---|
| 十一 | shíyī | 11 | ||
| 十二 | shí'èr | 12 | ||
| 十三 | shísān | 13 | ||
| 十四 | shísì | 14 | Wordt in gebouwen soms overgeslagen | |
| 十五 | shíwǔ | 15 | ||
| 十六 | shíliù | 16 | ||
| 十七 | shíqī | 17 | ||
| 十八 | shíbā | 18 | Geluk | |
| 十九 | shíjiǔ | 19 | ||
| 二十 | èrshí | 20 |
En verder: 四十四 sìshísì (44, een echte tongbreker), 六十八 liùshíbā (68, “soepel voorspoedig”), 九十九 jiǔshíjiǔ (99, “lang, lang”, voor blijvende liefde) en 一百 yìbǎi (100).
Grote getallen: 百, 千, 万, 亿
| Chinees | Pinyin | Waarde |
|---|---|---|
| 百 | bǎi | 100 |
| 千 | qiān | 1.000 |
| 万 | wàn | 10.000 |
| 十万 | shíwàn | 100.000 |
| 百万 | bǎiwàn | 1.000.000 |
| 千万 | qiānwàn | 10.000.000 |
| 亿 | yì | 100.000.000 |
Het lastige: Chinees telt grote getallen per tienduizend (万), niet per duizend. 50.000 is dus 五万wǔwàn (vijf tienduizenden) en 1.000.000 is 一百万yìbǎiwàn (honderd tienduizenden). Een nul midden in een getal zeg je één keer: 105 is 一百零五yìbǎi líng wǔ.
Chinees tellen met je handen
Chinezen tonen elk getal van 1 tot 10 met één hand. Heel handig op een lawaaierige markt, en je ziet het overal:
- 1–5: zoals bij ons, maar 3 toon je vaak met de laatste drie vingers.
- 6: duim en pink uitgestoken (六).
- 7: de toppen van duim, wijs- en middelvinger tegen elkaar.
- 8: duim en wijsvinger uitgestoken, als een “L” (八).
- 9: een gehaakte wijsvinger (九).
- 10: een vuist, of twee gekruiste wijsvingers die samen 十 vormen.
Geluksgetallen en ongeluksgetallen
In de Chinese cultuur hebben getallen vaak een betekenis door hun klank:
| Getal | Klinkt als | Betekenis | Geluk? |
|---|---|---|---|
| 8 八 bā | 发 fā | voorspoed | Veel geluk |
| 6 六 liù | 流 liú | soepel verlopen | Geluk |
| 9 九 jiǔ | 久 jiǔ | langdurig | Geluk (bruiloft, liefde) |
| 4 四 sì | 死 sǐ | dood | Ongeluk |
| 520 | 我爱你 | ik hou van jou | Romantisch |
De Olympische Spelen in Beijing begonnen op 8 augustus 2008 om 20.08 uur, en telefoonnummers of kentekens vol achten zijn echt geld waard. Veel gebouwen slaan de vierde verdieping over. In deze les vertel ik er een kort verhaal over:
De video wordt pas van YouTube geladen als je op afspelen drukt.
Getallen in het dagelijks leven
Prijzen
| ▶ | Chinees | Pinyin | Nederlands | Opmerking |
|---|---|---|---|---|
| 多少钱？ | duōshao qián? | hoeveel kost het? | ||
| 十五块 | shíwǔ kuài | 15 yuan | Spreektaal: 块; geschreven: 元 (yuán) | |
| 三块五 | sān kuài wǔ | 3,50 yuan | 五 = vijf 毛 (tienden) | |
| 太贵了！ | tài guì le! | te duur! | Het begin van het afdingen | |
| 便宜一点吧 | piányi yìdiǎn ba | kan het iets goedkoper? |
Telefoonnummers
Telefoonnummers lees je cijfer voor cijfer, en 1 zeg je vaak als yāo in plaats van yī, om verwarring met 7 (qī) te voorkomen. 138 1234 5678 wordt 幺三八 幺二三四 五六七八yāo sān bā, yāo èr sān sì, wǔ liù qī bā.
Data en tijd
Chinese data gaan van groot naar klein: jaar, maand, dag. 6 februari 2027 is 二零二七年二月六日èr líng èr qī nián èr yuè liù rì. Jaartallen lees je cijfer voor cijfer. Maanden zijn gewoon genummerd: 一月 (januari), 二月 (februari)… Dagen van de week ook: 星期一 (maandag) tot 星期六 (zaterdag), en 星期天 voor zondag. Tijd: 三点十五分sān diǎn shíwǔ fēn (kwart over drie).
Rangtelwoorden
Zet er 第 (dì) voor: 第一dì yī (eerste), 第二 (tweede), 第三 (derde). 第一次 betekent “de eerste keer”.
Volgende stappen
Getallen horen bij de Chinese basiszinnen voor winkelen en bestellen. Benieuwd in welk dierenjaar je bent geboren? Probeer Chinees sterrenbeeld berekenen. En wil je het meteen goed leren, kijk dan bij de cursus Chinees voor beginners.
Veelgestelde vragen
Hoe tel je tot 10 in het Chinees?
一 yī (1), 二 èr (2), 三 sān (3), 四 sì (4), 五 wǔ (5), 六 liù (6), 七 qī (7), 八 bā (8), 九 jiǔ (9), 十 shí (10). Nul is 零 líng. Vóór een maatwoord zeg je voor twee meestal 两 liǎng in plaats van 二: 两个人, twee mensen.
Waarom is 8 een geluksgetal in China?
Acht, 八 (bā), klinkt bijna als 发 (fā), zoals in 发财 (rijk worden). Daarom zijn prijzen, telefoonnummers en data met veel achten populair; de Olympische Spelen in Beijing begonnen op 8 augustus 2008 om 20.08 uur. Ook 6 (soepel) en 9 (langdurig) gelden als geluksgetallen.
Waarom is 4 een ongeluksgetal?
Vier, 四 (sì), klinkt als 死 (sǐ), sterven. Veel gebouwen in China slaan de vierde verdieping over, of 14 en 24, en telefoonnummers met veel vieren zijn goedkoper. Het is bijgeloof, geen regel, maar je ziet het overal.
Hoe zeg je 10.000 in het Chinees?
10.000 heeft een eigen woord: 万 (wàn). Chinees groepeert grote getallen per tienduizend, niet per duizend, dus 100.000 is 十万 (tien tienduizenden) en een miljoen is 一百万 (honderd tienduizenden). Honderd miljoen is 亿 (yì).
Leer Chinees met Zoey
Eén-op-één of in een kleine groep, online of op afspraak in Amsterdam. Vertel Zoey wat je wilt bereiken en ze stelt een plan voor.
Lees verder
-
Chinese basiszinnen
Hallo, dank je wel, sorry, ik hou van jou: met tekens, pinyin en geluid.
-
Beginners
Begin bij nul: pinyin, tonen, je eerste tekens en echte gesprekjes.
-
Chinees sterrenbeeld berekenen
Vind je dier en element op geboortedatum, met teken en uitspraak.
-
Chinees Nieuwjaar 2027
De datum, het Jaar van de Geit, tradities, wensen en vieren in Amsterdam.
Over de auteur
Zoey (Ziqiao Zang, 臧子乔) geeft sinds 2011 les in Chinees als vreemde taal en sinds 2016 in Nederland. Ze heeft een master Teaching Chinese to Speakers of Other Languages van Zhejiang Normal University en zette een officieel online HSK-examencentrum op dat ze leidde, met meer dan 250 kandidaten.